|
|
|
|
|
|||||||||||||||
|
Das
Ich und das Es
(A) ALMANCA YAYIMLAR:
1923 Leipzig, Viyana ve Zürih: Internationaler Psychoanalytischer Verlag.
s. 77ss.
(B) İNGİLİZCE ÇEVİRİLER:
1927 Londra: Hogarth Press ve Institute of Psycho-Analysis. S. 88. (Çeviren:
Joan Riviere.) |
|
|
|
|
| (Türkçe metindeki göndermeler Türkçe çevirilerde eklenen paragraf numaralarını belirtir.) | (İngilizce metindeki sayfa göndermeleri The Pelican Freud Library, Cilt 11’e: On Metapsychology, The Theory of Psychoanalysis.) |
|
III. 1. Eğer ben yalnızca O’nun algı dizgesinin etkisi tarafından değişkiye uğratılmış bölümü, olgusal dış dünyanın ruhsal yaşamdaki temsilcisi olsaydı, sorun işlerin yalın bir durumu ile ilgili olurdu. Ama sorun biraz daha karışıktır. |
III. 1. Wäre das Ich nur der durch den Einfluß des Wahrnehmungssystems modifizierte Anteil des Es, der Vertreter der realen Außenwelt im Seelischen, so hätten wir es mit einem einfachen Sachverhalt zu tun. Allein es kommt etwas anderes hinzu. |
IIITHE EGO AND THE SUPER-EGO (EGO IDEAL) III. 1. IF THE ego were merely the part of the id modified by the influence of the perceptual system, the representative in the mind of the real external world, we should have a simple state of things to deal with. But there is a further complication. |
| III. 2. Bizi bende bir derecelendirmenin,
benin içersinde ben-ideali ya da üst-ben olarak adlandırılabilecek bir ayrımlaşmanın
varsayılmasına götüren güdüler başka yerde açıklanmıştır.22 Bunlar
henüz geçerlidirler.23 Benin bu parçasının bilinç ile daha az
sıkı olarak bağıntılı olması olgusu bir açıklama isteyen yeniliktir. 22[Bkz. Editörün Sunuş yazısı, (s. 347).] Bkz. Narsissizm (194c), § III. 3 (s. 88), ve Küme Ruhbilimi [P.F.L., 12, 161 ss.]. 23Yalnızca bu üst-bene olgusallık-sınaması işlevini yüklemem yanlış görünür ve bir düzeltmeye gereksinir. [Bkz. Küme Ruhbilimi (1921c), P.F.L., 12, 145. ve Düşler Kuramına Metapsikolojik Bir Ek’e Editörün notu (s. 227). ] Eğer olgusallık-sınaması benin kendisinin görevi olarak kalırsa, bu benin algı dünyası ile ilişkilerine bütünüyle uygun düşer. Benin çekirdeği üzerine biraz belirsizce savunulan daha önceki anlatımların da şimdi düzeltilmesi gerekiyor, çünkü yalnızca A-Bç dizgesi benin çekirdeği olarak anlaşılabilir. [Haz İlkesinin Ötesi’nde (1920g) Freud benin bilinçsiz bölümünden onun çekirdeği olarak söz etmişti (yukarıda § III. 3 vs (s. 289-90)); ve ‘‘Nükte’’ (1927d) üzerine geç denemesinde, P.F.L., 14, 425, üst-benden benin çekirdeği olarak söz etti.] |
III. 2. Die Motive, die uns bewogen haben, eine Stufe im Ich anzunehmen, eine Differenzierung innerhalb des Ichs, die Ich-Ideal oder Über-Ich zu nennen ist, sind an anderen Orten auseinandergesetzt worden.9 Sie bestehen zu Recht.10 Daß dieses Stück des Ichs eine weniger feste Beziehung zum Bewußtsein hat, ist die Neuheit, die nach Erklärung verlangt. 9Zur Einführung des Narzißmus [1914c],
Massenpsychologie und Ich-Analyse [1921c] |
III. 2. The considerations that led us to assume the existence of a grade in the ego, a differentiation within the ego, which may be called the ‘ego ideal’ or ‘super-ego’, have been stated elsewhere.27 They still hold good.28 The fact that this part of the ego is less firmly connected with consciousness is the novelty which calls for explanation. 27[See
Editor’s Introduction, pp. 347-8.] Cf. ‘On Narcissism: an Introduction’
(1914c), and Group Psychology and the Analysis of the Ego (1921c).]
|
|
Benin İçersinde Bir Ben-İdeali Ya Da Üst-Ben Kıpısı Vardır Ben Özsel Olarak Bir Algı-Bilinç Dizgesidir (Not 26) Üst-Benin Bilinç İle Bağıntısı Örtüktür |
||
|
III. 3. Bu noktada alanımızı biraz daha genişletmemiz gerekiyor. Melankolinin acı verici rahatsızlığını yitirilen bir nesnenin bende yeniden kuruluşunu, dolayısıyla bir nesne-yatırımının bir özdeşleşme yoluyla değiştirildiğini varsayarak açıklamayı başardık.24 Ama o sıralar bu sürecin tüm imlemini anlamıyor ve nasıl sık ve tipik olduğunu bilmiyorduk. Daha sonra böyle yer değiştirmenin benin şekillenmesinde büyük bir payının olduğunu ve onun karakteri denilen şeyin kuruluşuna özsel bir katkıda bulunduğunu anlamaya başladık.25 24Yas ve Melankoli (1917e) [§ 13 (s. 257)] . 25[Freud’un karakter oluşumunu tartıştığı başka pasajlara kimi göndermeler ‘‘Karakter ve Anal Erotizm’’e (1908b) Editörün Sunuş yazısında bulunacaktır, P.F.L., 7, 207 ss.] |
III. 3. Wir müssen hier etwas weiter ausgreifen. Es war uns gelungen, das schmerzhafte Leiden der Melancholie durch die Annahme aufzuklären, daß ein verlorenes Objekt im Ich wiederaufgerichtet, also eine Objektbesetzung durch eine Identafizierung abgelöst wird.11 Damals erkannten wir aber noch nicht die ganze Bedeutung dieses Vorganges und wußten nicht, wie häufig und typisch er ist. Wir haben seither verstanden, daß solche Ersetzung einen großen Anteil an der Gestaltung des Ichs hat und wesentlich dazu beiträgt, das herzustellen, was man seinen Charakter heißt. 11Trauer und Melancholie. |
III.
3. At this point we must widen our range a little.
We succeeded in explaining the painful disorder of melancholia by supposing
that [in those suffering from it] an object which was lost has been set
up again inside the ego — that is, that an object-cathexis has been replaced
by an identification.29 At that time, however, we did not appreciate
the full significance of this process and did not know how common and how
typical it is. Since then we have
come to understand that this kind of substitution has a great share in determining
the form taken by the ego and that it makes an essential contribution towards
building up what is called its ‘character’.30 29‘Mourning and Melancholia’ (1917e) [pp.257-8 above]. 30[Some references to other passages in which Freud has discussed character-formation will be found in the Editor’s Introduction to ‘Character and Anal Erotism’ (1908h). P.F.L., 7, 207 f.] |
| ** Üst-Benin Çıkarsaması ** | ||
|
III. 4. Başında, bireyin ilkel oral evresinde, nesne-yatırımı ve özdeşleşme hiç kuşkusuz birbirlerinden ayırdedilmezler.26 Yalnızca daha sonra nesne-yatırımlarının erotik eğilimleri gereksinimler olarak duyumsayan O’dan doğduğunu varsayabiliriz. Başlangıçta henüz zayıf olan ben nesne-yatırımlarının bilgisini kazanır, ve ya onları onaylar ya da baskı süreci yoluyla onları savuşturmaya çalışır.27 26[Bkz. Küme Ruhbilimi (1921c), Bölüm VII, P.F.L., 12, 134.] 27Nesne seçiminin özdeşleşme ile değiştirilmesine ilginç bir koşutluk ilkel insanların besin olarak bedene katılan hayvanların özelliklerinin onları yiyenlerin karakterinin parçası olarak sürdüğü inancında ve buna dayandırılan yasaklarda kapsanır. Bilindiği gibi bu inanç yamyamlığın temellerine de yayılır ve etkileri totem yemek görenekleri dizisi yoluyla kutsal Kommuniona dek sürmüştür. [Bkz. Totem ve Tabu (1912-13.] Bu inanç yoluyla nesne üzerindeki oral egemenliğe bağlanan sonuçlar sonraki eşeysel nesne-seçimi durumunda edimsel olarak kendilerini gösterirler. |
III. 4. Uranfänglich in der primitiven oralen Phase des Individuums sind Objektbesetzung und Identifizierung wohl nicht voneinander zu unterscheiden. Späterhin kann man nur annehmen, daß die Objektbesetzungen vom Es ausgehen, welches die erotischen Strebungen als Bedütfnisse empfindet. Das anfangs noch schwächliche Ich erhält von den Objektbesetzungen Kenntnis, läßt sie sich gefallen oder sucht sie durch den Prozeß der Verdrängung abzuwehren.12
|
III. 4.
At the very beginning, in the individual’s primitive
oral phase, object-cathexis and identification are no doubt indistinguishable
from each other.31 We can only suppose that later on object-cathexes
proceed from the id, which feels erotic trends as needs. The ego, which
to begin with is still feeble, becomes aware of the object-cathexes, and
either acquiesces in them or tries to fend them off by the process of
repression.32 32An interesting parallel to the replacement of object-choice by identification is to be found in the belief of primitive peoples, and in the prohibitions based upon it, that the attributes of animals which are incorporated as nourishment persist as part of the character of those who eat them. As is well known, this belief is one of the roots of cannibalism and its effects have continued through the series of usages of the totem meal down to Holy Communion. [Cf. Totem and Taboo (1912-13).] The consequences ascribed by this belief to oral mastery of the object do in fact follow in the case of the later sexual object-choice. |
|
İlkel Oral Evrede Nesne Yatırımı Ve Özdeşleşme (Yeme) Birbirlerinden Ayırdedilmezler Daha Sonra Nesne-Yatırımları O’dan Doğar, Ve— Zayıf Ben Erotik Nesne Yatırımlarını Onaylar Ya Da Baskılar |
||
| III. 5. Böyle bir eşeysel-nesneden vazgeçmenin zorunlu olduğu durumda seyrek olmamak üzere bir ben başkalaşımı ortaya çıkar ki, melankoli durumunda olduğu gibi, nesnenin bende bir kuruluşu olarak betimlenmelidir; bu yer değiştirmenin daha tam doğasını henüz bilmiyoruz. Belki de ben nesneden vazgeçmeyi oral evrenin düzeneğine bir tür gerileme olan bu içe-yansıtma yoluyla kolaylaştırır ya da olanaklı kılar. Belki de bu özdeşleşme genel olarak O’nun nesnelerinden vazgeçmesinin koşuludur. Her ne olursa olsun, süreç, özellikle erken gelişim evrelerinde, çok sık yer alır ve benin karakterinin vazgeçilmiş nesne-yatırımlarının bir tortusu olduğu ve bu nesne seçimlerinin tarihini kapsadığı görüşünü olanaklı kılabilir. Direnç için değişen yetenek derecelerinin olduğu ve bunun bir kişinin karakterinin erotik nesne seçimlerinin tarihinin etkilerini ne düzeye dek püskürteceğini ya da kabul edeceğini belirlediği doğallıkla başından kabul edilmelidir. Birçok aşk deneyimi olan kadınlarda karakter özelliklerinde nesne yatırımlarının kalıntılarını saptamanın kolay olduğuna inanılır. Nesne-yatırımının ve özdeşleşmenin eşzamanlılığı, dolayısıyla nesneden vazgeçmeden önce yer alan bir karakter değişimi de irdelemeye girer. Bu durumda karakter değişimi nesne ilişkisinden sonra da sürebilmiş ve belli bir anlamda onu saklayabilmiştir. | III. 5. Soll oder muß ein solches Sexualobjekt aufgegeben werden, so tritt dafür nicht selten die Ichveränderung auf, die man als Aufrichtung des Objekts im Ich wie bei der Melancholie beschreiben muß; die näheren Verhältnisse dieser Ersetzung sind uns noch nicht bekannt. Vielleicht erleichtert oder ermöglicht das Ich durch diese Introjektion, die eine Art von Regression zum Mechanismus der oralen Phase ist, das Aufgeben des Objekts. Vielleicht ist diese Identifizierung überhaupt die Bedingung, unter der das Es seine Objekte aufgibt. Jedenfalls ist der Vorgang zumal in frühen Entwicklungsphasen ein sehr häufiger und kann die Auffassung ermöglichen, daß der Charakter des Ichs ein Niederschlag der aufgegebenen Objektbesetzungen ist, die Geschichte dieser Objektwahlen enthält. Es ist natürlich von vorneherein eine Skala der Resistenzfähigkeit zuzugeben, inwieweit der Charakter einer Person diese Einflüsse aus der Geschichte der erotischen Objektwahlen abwehrt oder annimmt. Bei Frauen, die viel Liebeserfahrungen gehabt haben, glaubt man, die Rückstände ihrer Objektbesetzungen in ihren Charakterzügen leicht nachweisen zu können. Auch eine Gleichzeitigkeit von Objektbesetzung und Identifizierung, also eine Charakterveränderung, ehe das Objekt aufgegeben worden ist, kommt in Betracht. In diesem Fall könnte die Charakterveränderung die Objektbeziehung überleben und sie in gewissem Sinne konservieren. |
III. 5. When it happens that a person has to give up a sexual object, there quite often ensues an alteration of his ego which can only be described as a setting up of the object inside the ego, as it occurs in melancholia; the exact nature of this substitution is as yet unknown to us. It may be that by this introjection, which is a kind of regression to the mechanism of the oral phase, the ego makes it easier for the object to be given up or renders that process possible. It may be that this identification is the sole condition under which the id can give up its objects. At any rate the process, especially in the early phases of development, is a very frequent one, and it makes it possible to suppose that the character of the ego is a precipitate of abandoned object-cathexes and that it contains the history of those object-choices. It must, of course, be admitted from the outset that there are varying degrees of capacity for resistance, which decide the extent to which a person’s character fends off or accepts the influences of the history of his erotic object-choices. In women who have had many experiences in love there seems to be no difficulty in finding vestiges of their object-cathexes in the traits of their character. We must also take into consideration cases of simultaneous object-cathexis and identification — cases, that is, in which the alteration in character occurs before the object has been given up. In such cases the alteration in character has been able to survive the object-relation and in a certain sense to conserve it. |
|
Vazgeçme Nesnenin Bende Bir Kuruluşuna (İçeyansıtma, Oral Evre Düzeneğine Gerileme) Yol Açar (Sürecin Düzeneğini Bilmiyoruz) ‘‘Karakter Vazgeçilmiş Nesne-Yatırımlarının Bir Tortusudur’’ |
||
| III. 6. Bir başka bakış açısından denebilir ki, erotik nesne-seçiminin bendeki bir değişime bu dönüşümü ayrıca benin O üzerinde egemenlik elde edebilmesini ve onunla ilişkilerini derinleştirmesini de sağlayan bir yöntemdir, ama hiç kuşkusuz O’nun deneyimlerine karşı büyük ölçüde uysallık gösterme pahasına. Ben nesnenin özelliklerini üstlendiği zaman, deyim yerindeyse kendini bir sevgi-nesnesi olarak O’ya dayatmakta ve şu sözlerle O’nun yitirdiklerinin yerini doldurmaya çalışmaktadır: ‘‘Bak, nesneye öyle benziyorum ki, beni de sevebilirsin.’’ | III. 6. Ein anderer Gesichtspunkt
besagt, daß diese Umsetzung einer erotischen Objektwahl in eine Ichveränderung
auch ein Weg ist, wie das Ich das Es bemeistern und seine Beziehungen zu
ihm vertiefen kann, allerdings auf Kosten einer weitgehenden Gefügigkeit
gegen dessen Erlebnisse. Wenn das Ich die Züge des Objektes annimmt, drängt
es sich sozusagen selbst dem Es als Liebesobjekt auf, sucht ihm seinen Verlust
zu ersetzen, indem es sagt: ‘‘Sieh’, du kannst auch mich lieben, ich bin
dem Objekt so ähnlich.’’
|
III. 6. From another point of view it may be said that this transformation of an erotic object-choice into an alteration of the ego is also a method by which the ego can obtain control over the id and deepen its relations with it—at the cost, it is true, of acquiescing to a large extent in the id’s experiences. When the ego assumes the features of the object, it is forcing itself, so to speak, upon the id as a love-object and is trying to make good the id’s loss by saying: ‘Look, you can love me too — I am so like the object.’
|
| Nesneden Vazgeçme: Nesneyi İçselleştirme: Benin Nesne Olması: Nesne Libido Narsissistik Libidoya Dönüşür | ||
| III. 7. Burada yer aldığı biçimiyle nesne-libidonun
narsissistik libidoya dönüşümü açıktır ki eşeysel hedeflerden bir vazgeçmeyi,
bir eşeysizleştirmeyi, dolayısıyla bir tür yüceltmeyi yanında getirir. Aslında
bunun yüceltmenin evrensel yolu olup olmadığı, ve ilkin eşeysel nesne-libidoyu
narsissistik libidoya dönüştüren ve böylece belki de ona bir başka hedef
saptayan tüm yüceltmenin ben aracılığı ile yer alıp almadığı sorusu doğar
ve dikkatli bir irdelemeyi hak eder. 28 Daha sonra bu dönüşümden
başka içgüdüsel değşinimlerin de doğup doğamayacağını, örneğin biraraya
kaynaşmış çeşitli içgüdülerin ayrışmasına götürüp götüremeyeceğini irdeleyeceğiz.29
28Şimdi ben ve O’nun ayrılmasından sonra, Narsissizm’deki (1914c) anlamda, O’yu libidonun büyük kaynağı olarak kabul ediyoruz [a.y., § I. 4 (s. 67)]. Betimlenen özdeşleşmeler yoluyla bene akan libido onun ‘‘ikincil narsissizm’’ini ortaya çıkarır. [Bu nokta aşağıda § IV. 16 ’da (s. 387) geliştirilir.] 29[Freud bu noktaya aşağıda geri döner, § IV. 15 (s. 386-7) ve § V. 21 (s. 396). İçgüdülerin kaynaşma ve ayrılmaları kavramı aşağıda s. 381-2’de açıklanır. Terimler daha önce ansiklopedi makalesinde getirilmişlerdi (1923a), P.F.L., 15.] |
III. 7. Die Umsetzung von
Objektlibido in narzißtische Libido, die hier vor sich geht, bringt offenbar
ein Aufgeben der Sexualziele, eine Desexualisierung mit sich, also eine
Art von Sublimierung. Ja, es entsteht die eingehender Behandlung würdige
Frage, ob dies nicht der allgemeine Weg zur Sublimierung ist, ob nicht alle
Sublimierung durch die Vermittlung des Ichs vor sich geht, welches zunächst
die sexuelle Objektlibido in narzißtische verwandelt, um ihr dann vielleicht
ein anderes Ziel zu setzen.13 Ob diese Verwandlung nicht auch
andere Triebschicksale zur Folge haben kann, zum Beispiel eine Entmischung
der verschiedenen miteinander verschmolzenen Triebe herbeizuführen, wird
uns noch später beschäftigen. 13 Als das große Reservoir der Libido, im Sinne der Einführung des Narzißmus, [1914c], müssen wir jetzt nach der Scheidung von Ich und Es das Es anerkennen. Die Libido, welche dem Ich durch die beschriebenen Identifizierungen zufließt, stellt dessen ‘‘sehundären Narzißmus’’ her. |
III. 7.
The transformation of object-libido into narcissistic
libido which thus takes place obviously implies an abandonment of sexual
aims, a desexualization — a kind of sublimation, therefore. Indeed, the
question arises, and deserves careful consideration, whether this is not
the universal road to sublimation, whether all sublimation does not take
place through the mediation of the ego, which begins by changing sexual
object libido into narcissistic libido and then, perhaps, goes on to give
it another aim.33 We shall later on have to consider whether
other instinctual vicissitudes may not also result from this transformation,
whether, for instance, it may not bring about a defusion of the various
instincts that are fused together.34 |
|
Nesne Libidonun Narsissistik Libidoya Dönüşümü Eşeysizleştirmeyi, Dolayısıyla Yüceltmeyi Getirir Libidonun Büyük Kaynağı O’dur (Dipnot 28) Özdeşleşmeler Yoluyla Bene Akan Libido İkincil Narsissizmi Ortaya Çıkarır [Dipnot 28] |
||
| III. 8. Gerçi amacımızdan uzaklaşacak
olsak da, dikkatimizi bir süre için benin nesne-özdeşleşmelerine yöneltmekten
kaçınamayız. Eğer bunlar üstünlüğü ele geçirirler ve sayılarını arttırıp
aşırı ölçüde güçlenir ve birbirleri ile geçimsiz olurlarsa, o zaman patolojik
sonuç çok yakındır. Bu sonuç tekil özdeşleşmelerin dirençler yoluyla birbirlerinden
koparılmalarına bağlı olarak benin bir yarılmasına dek varabilir, ve belki
de çok kişiliklilik denilen durumların gizi tekil özdeşleşmelerin
sırayla kendinde bilinci ele geçirmeleridir. İşler daha bu noktaya gelmeden
önce, benin dağıldığı değişik özdeşleşmeler arasındaki çatışmalar teması
ortada kalır — çatışmalar ki, en sonunda bütünüyle patolojik olarak betimlenemezler.
|
III. 8. Es ist eine Abschweifung von unserem Ziel und doch nicht zu vermeiden, daß wir unsere Aufmerksamkeit für einen Moment bei den Objektidentifizierungen des Ichs verweilen lassen. Nehmen diese überhand, werden allzu zahlreich und überstark und miteinander unverträglich, so liegt ein pathologisches Ergebnis nahe. Es kann zu einer Aufsplitterung des Ichs kommen, indem sich die einzelnen Identifizierungen durch Widerstände gegeneinander abschließen, und vielleicht ist es das Geheimnis der Fälle von sogenannter multipler Persönlichkeit, daß die einzelnen Identifizierungen alternierend das Bewußtsein an sich reißen. Auch wenn es nicht so weit kommt, ergibt sich das Thema der Konflikte zwischen den verschiedenen Identifizierungen, in die das Ich auseinandetfährt, Konflikte, die endlich nicht durchwegs als pathologische bezeichnet werden können. |
III. 8. Although it is a digression from our aim, we cannot avoid giving our attention for a moment longer to the ego’s object-identifications. If they obtain the upper hand and become too numerous, unduly powerful and incompatible with one another, a pathological outcome will not be far off. It may come to a disruption of the ego in consequence of the different identifications becoming cut off from one another by resistances; perhaps the secret of the cases of what is described as ‘multiple personality’ is that the different identifications seize hold of consciousness in turn. Even when things do not go so far as this, there remains the question of conflicts’ between the various identifications into which the ego comes apart, conflicts which cannot after all be described as entirely pathological.
|
| Benin Nesne İle Özdeşleşmeleri: Kişilik Bölünmesine, Çoklu-Kişiliğe Yol Açabilir | ||
| III. 9. Ama, karakterin vazgeçilmiş nesne-yatırımlarının
etkilerine karşı daha sonraki direnme yeteneği nasıl şekillenirse şekillensin,
en erken yaşlarda doğan ilk özdeşleşmelerin etkileri genel ve kalıcı olacaktır.
Bu bizi geriye ben-İdealinin doğuşuna götürür, çünkü onun arkasında bireyin
ilk ve en anlamlı özdeşleşmesi, kendi kişisel tarih-öncesinin babası ile
özdeşleşmesi gizlenir.30 Bu ilkin bir nesne-yatırımının vargısı
ya da sonucu olarak görünmez; doğrudan ve dolaysız bir özdeşleşmedir ve
her nesne-yatırımından daha önce yer alır.31 Ama ilk eşeysel
döneme ait ve anne ve baba ile ilgili olan nesne-seçimleri normal süreçte
sonucunu böyle özdeşleşmede buluyor ve böylelikle birincil özdeşleşmeyi
güçlendiriyor görünür. 30Belki de ‘‘ebeveynler/Eltern’’ ile demek daha az sakıncalı olacaktır, çünkü eşeysel ayrım konusunda, penis yokluğu konusunda güvenilir bilginin eksikliğinde baba ve anne ayrı olarak değerlendirilemezler. Genç bir evli kadının yakınlarda işittiğim öyküsünden kendisinin penis yoksunluğunu anladıktan sonra bu örgene iyeliğin tüm kadınlarda değil ama yalnızca aşağı görülenlerde eksik olduğunu sandığını öğrendim. Annesinin böyle bir örgeni taşıdığını düşünüyordu. [Bkz. ‘‘Çocuk Genital Örgütlenmesi’’ (1923e), P.F.L., 7, 311 n. 2.] Daha yalın açımlama uğruna yalnızca baba ile özdeşleşmeyi ele alacağım. 31[Bkz. Küme Ruhbilimi (1921c), P.F.L., 12, 134.] |
III. 9. Wie immer sich aber
die spätere Resistenz des Charakters gegen die Einflüsse aufgegebener Objektbesetzungen
gestalten mag, die Wirkungen der ersten, im frühesten Alter erfolgten Identifizierungen
werden allgemeine und nachhaltige sein. Dies führt uns zur Entstehung des
Ichideals zurück, denn hinter ihm verbirgt sich die erste und bedeutsamste
Identifizierung des Individuums, die mit dem Vater der persönlichen Vorzeit.14
Diese scheint zunächst nicht Erfolg oder Ausgang einer Objektbesetzung zu
sein, sie ist eine direkte und unmittelbare und frühzeitiger als jede Objektbesetzung.
Aber die Objektwahlen, die der ersten Sexualperiode angehören und Vater
und Mutter betreffen, scheinen beim normalen Ablauf den Ausgang in solche
Identifizierung zu nehmen und somit die primäre Identifizierung zu verstärken. 14Vielleicht wäre es vorsichtiger zusagen, mit den Eltern, denn Vater und Mutter werden vor der sicheren Kenntnis des Geschlechtsunterschiedes, des Penismangels, nicht verschieden gewertet. Inder Geschichte einer jungen Frau hatte ich kürzlich Gelegenheit zu erfahren, daß sie, seitdem sie ihren eigenen Penismangel bemerkt, den Besitz dieses Organs nicht allen Frauen, sondern bloß den für mindeewertig gehaltenen aberkannt hatte. Die Mutter hatte ihn in ihrer Meinung behalten. Der einfacheren Darstellung wegen werde ich nur die Identifizierung mit dem Vater behandeln. |
III. 9. But, whatever the character’s later capacity for resisting the influences of abandoned object-cathexes may turn out to be, the effects of the first identifications made in earliest childhood will be general and lasting. This leads us back to the origin of the ego ideal; for behind it there lies hidden an individual’s first and most important identification, his identification with the father in his own personal prehistory.35 This is apparently not in the first instance the consequence or outcome of an object-cathexis; it is a direct and immediate identification and takes place earlier than any object-cathexis.36 But the object-choices belonging to the first sexual period and relating to the father and mother seem normally to find their outcome in an identification of this kind, and would thus reinforce the primary one. 35Perhaps
it would be safer to say ‘with the parents’; for before a child has arrived
at definite knowledge of the difference between the ‘sexes, the lack of
a penis, it does not distinguish in value between its father and its mother.
I recently came across the instance of a young married woman whose story
showed that, after noticing the lack of a penis in herself, she had supposed
it to be absent not in all women, but only in those whom she regarded
as inferior, and had still supposed that her mother possessed one. [Cf.
a footnote to ‘The Infantile Genital Organization’ (1923e). P.F.L..
7, 311 n. 2.] — In order to simplify my presentation
I shall discuss only identification with the father. |
|
Ben-İdealinin Doğuşu Bireyin İlk Ve En Anlamlı Özdeşleşmesinin, Anne/Baba İle Özdeşleşmenin Sonucudur Bu (Birincil) Anne/Baba Özdeşleşmesi Dolaysız Bir Özdeşleşmedir Ve Tüm (İkincil) Nesne-Yatırmlarından Önce Yer Alır |
||
| III. 10. Gene de bu ilişkiler öylesine karışıktır ki, daha ayrıntılı betimlemeye girmek zorunludur. Bu karışıklıktan sorumlu olan iki etmen vardır, ve bunlardan birincisi Ödipus durumunun üçgen düzeni ve bireyin yapısal iki-eşeyselliğidir. | III. 10. Immerhin sind diese Beziehungen so kompliziert, daß es notwendig wird, sie eingehender zu beschreiben. Es sind zwei Momente, welche diese Komplikation verschulden, die dreieckige Anlage des Odipusverhältnisses und die konstitutionelle Bisexualität des Individuums. |
III. 10. The whole subject, however, is so complicated that it will be necessary to go into it in greater detail. The intricacy of the problem is due to two factors: the triangular character of the Oedipus situation and the constitutional bisexuality of each individual. |
| Ödipus Durumu Ve İki-Eşeysellik | ||
| III. 11. Yalınlaştırılmış durum erkek
çocuk açısından şu yolda şekillenir: Çok erken yaşta çocuk anne için bir
nesne-yatırımı geliştirir ki, başlangıcını anne memesinden alır ve dayanma-tipine
göre bir nesne-seçiminin temsil edici örneğini gösterir;32 çocuk
babasını özdeşleşme yoluyla ele alır. Her iki ilişki bir süre yanyana gider,
ve bu anneye yönelik eşeysel dileklerin güçlenmesi ve babanın bunlara bir
engel olduğunun algılanması yoluyla Ödipus karmaşasının ortaya çıkmasına
dek sürer.33 Baba ile özdeşleşme şimdi düşmanca bir ton kazanır,
ve babadan kurtulma ve böylece annenin yanında yerini alma dileğine dönüşür.
Bundan böyle baba ile ilişki iki-değerlidir; öyle görünür ki, sanki özdeşleşmede
baştan kapsanan iki-değerlilik belirtik olmuştur. Babaya karşı iki-değerli
tutum ve anneye karşı salt sevecen nesne-ilgisi erkek çocukta yalın olumlu
Ödipus karmaşasının içeriğini oluşturur. 32[Bkz. Narsissizm (1914c), § II. 12 (s. 81 ss). ] 33Bkz. ‘‘Küme Ruhbilimi ve Ben-Çözümlemesi’’ (1921c), VII. |
III. 11. Der vereinfachte
Fall gestaltet sich für das männliche Kind in folgender Weise: Ganz frühzeitig
entwickelt es für die Mutter eine Objektbesetzung, die von der Mutterbrust
ihren Ausgang nimmt und das vorbildliche Beispiel einer Objektwahl nach
dem Anlehnungstypus zeigt; des Vaters bemächtigt sich der Knabe durch Identifizierung.
Die beiden Beziehungen gehen eine Weile nebeneinander her, bis durch die
Verstärkung der sexuellen Wünsche nach der Mutter und die Wahrnehmung, daß
der Vater diesen Wünschen ein Hindernis ist, der Odipus komplex entsteht.15
Die Vateridentifizierung nimmt nun eine feindselige Tönung an, sie wendet
sich zum Wunsch, den Vater zu beseitigen, um ihn bei der Mutter zu ersetzen.
Von da an ist das Verhältnis zum Vater ambivalent; es scheint, als ob die
in der Identifizierung von Anfang an enthaltene Ambivalenz manifest geworden
wäre. Die ambivalente Einstellung zum Vater und die nur zärtliche Objektstrebung
nach der Mutter beschreiben für den Knaben den Inhalt des einfachen, positiven
Odipuskomplexes. 15 Vgl. Massenpsychologie und Ich-Analyse [1921c], VII. |
III. 11. In its simplified form the case of a male child may be described as follows. At a very early age the little boy develops an object-cathexis for his mother, which originally related to the mother’s breast and is the prototype of an object-choice on the anaclitic model;37 the boy deals with his father by identifying himself with him. For a time these two relationships proceed side by side, until the boy’s sexual wishes in regard to his mother become more intense and his father is perceived as an obstacle to them; from this the Oedipus complex originates.38 His identification with his father then takes on a hostile colouring and changes into a wish to get rid of his father in order to take his place with his mother. Henceforward his relation to his father is ambivalent; it seems as if the ambivalence inherent in the identification from the beginning had become manifest. An ambivalent attitude to his father and an object-relation of a solely affectionate kind to his mother make up the content of the simple positive Oedipus complex in a boy. 37[See
the paper on narcissism (1914c), p.81 if above.] |
|
Erkek Çocuk Anne İçin Bir Nesne-Yatırımı Ve Baba İle Bir Özdeşleşme Geliştirir Baba İle Özdeşleşme Düşmanca Bir Ton Kazanır, İki-Değerli Olur Yalın Olumlu Ödipus Karmaşası: Babaya Karşı İki-Değerli Tutum, Anneye Karşı Salt Sevecen Nesne-İlgisi |
||
| III. 12. Ödipus karmaşasının yıkılışında,
anneye yönelik nesne-yatırımından vazgeçmek zorunlu olur. Yeri iki şeyden
biri tarafından, ya annesi ile bir özdeşleşme tarafından ya da baba özdeşleşmesinin
bir güçlenmesi tarafından alınabilir. Genellikle ikinci sonucu daha normal
olarak görme eğilimindeyizdir; anne ile sevecen ilişkinin belli bir ölçüde
korunmasına izin verir. Böylece Ödipus karmaşasının çözülüşü34
yoluyla çocuğun karakterindeki erillik bir pekişmeye uğrar. Bütünüyle andırımlı
bir yolda,35 Ödipus tutumu küçük bir kız çocuğunda anne özdeşleşmesinin
bir güçlenmesine (ya da ilk kez böyle bir özdeşleşmenin yerleşmesine) geçebilir
ki, çocuğun dişil karakterini saptar. 34[Bkz. bu başlığı taşıyan çalışma (1924d). Freud bunda sorunu daha tam olarak tartışır. (P.F.L., 7, 315ss.] 35[Freud Ödipus karmaşasının sonucunun kız ve erkek çocuklarda ‘‘bütünüyle andırımlı bir yolda’’ olduğu düşüncesini bundan kısa bir süre sonra terketti. Bkz. ‘‘Eşeyler Arasındaki Anatomik Ayrımların Kimi Ruhsal Sonuçları’’ (1925j), P.F.L., 7, 331 ss.] |
III. 12. Bei der Zertrümmerung des Odipuskomplexes muß die Objektbesetzung der Mutter aufgegeben werden. An ihre Stelle kann zweierlei treten, entweder eine Identifizierung mit der Mutter oder eine Verstärkung der Vateridentifizierung. Den letzteren Ausgang pflegen wir als den normaleren anzusehen, er gestattet es, die zärtliche Beziehung zur Mutter in gewissem Maße festzuhalten. Durch den Untergang des Odipuskomplexes1 hätte so die Männlichkeit im Charakter des Knaben eine Festigung erfahren. In ganz analoger Weise kann die Odipuseinstellung des kleinen Mädchens in eine Verstärkung ihrer Mutteridentifizierung (oder in die Herstellung einer solchen) auslaufen, die den weiblichen Charakter des Kindes festlegt. |
III. 12. Along with the demolition of the Oedipus complex, the boy’s object-cathexis of his mother must be given up. Its place may be filled by one of two things: either an identification with his mother or an intensification of his identification with his father. We are accustomed to regard the latter outcome as the more normal; it permits the affectionate relation to the mother to be in a measure retained. In this way the dissolution of the Oedipus complex39 would consolidate the masculinity in a boy’s character. In a precisely analogous way,40 the outcome of the Oedipus attitude in a little girl may be an intensification of her identification with her mother (or the setting up of such an identification for the first time) — a result which will fix the child’s feminine character. 39[Cf.
the paper bearing this title (1924d) in which Freud discussed the
question more folly. (P.F.L., 7,315 ff.)] |
| Ödipus Karmaşasının Yıkılışı: Anneye Yönelik Nesne-Yatırımından Vazgeçme, Ve Ya Anne İle Özdeşleşme Ya Da Baba İle Özdeşleşmenin Güçlenmesi | ||
| III. 13. Bu özdeşleşmeler beklentilerimize
karşılık düşmezler, çünkü vazgeçilen nesneyi bene getirmezler; ama bu sonuç
da ortaya çıkabilir, ve kız çocuklarda erkek çocuklarda olduğundan daha
kolay gözlenir. Çözümleme çok sık olmak üzere küçük bir kızın bir sevgi-nesnesi
olarak babasını bırakmak zorunda kaldıktan sonra, erilliğini öne çıkaracağını
ve kendini annesi ile olmaktan çok babası ile, dolayısıyla yitmiş olan nesne
ile özdeşleştireceğini gösterir. Bu açıktır ki eril yatkınlığın — bu neden
oluşursa oluşsun — yeterince güçlü olup olmadığına dayanacaktır.
|
III. 13. Diese Identifizierungen entsprechen nicht unserer Erwartung, denn sie führen nicht das aufgegebene Objekt ins Ich ein, aber auch dieser Ausgang kommt vor und ist bei Mädchen leichter zu beobachten als bei Knaben. Man erfährt sehr häufig aus der Analyse, daß das kleine Mädchen, nachdem es auf den Vater als Liebesobjekt verzichten mußte, nun seine Männlichkeit hervorholt und sich anstatt mit der Mutter, mit dem Vater, also mit dem verlorenen Objekt, identifiziert. Es kommt dabei offenbar darauf an, ob ihre männlichen Anlagen stark genug sind — worin immer diese bestehen mögen. |
III. 13. These identifications are not what we should have expected [from the previous account (p.368)], since they do not introduce the abandoned object into the ego; but this alternative outcome may also occur, and is easier to observe in girls than m boys. Analysis very often shows that a little girl, after she has had to relinquish her father as a love-object, will bring her masculinity into prominence and identify herself with her father (that is, with the object which has been lost), instead of with her mother. This will clearly depend on whether the masculinity in her disposition — whatever that may consist in — is strong enough. |
|
III. 14. Bu yüzden öyle görünür ki, Ödipus durumunun sonucunun
baba ile mi yoksa anne ile mi bir özdeşleşme olacağını belirleyen şey
her iki eşeyde de eşeysel yatkınlıkların göreli güçlerine bağımlıdır.
İki-eşeyselliğin Ödipus karmaşasının yazgılarına karışma yollarından biri
budur. Öteki daha da önemlidir. Çünkü yalın Ödipus karmaşasının hiçbir
biçimde en sık görülen biçim olmadığı, tersine bir yalınlaştırmaya ya
da şemalaştırmaya karşılık düştüğü ve bunun hiç kuşkusuz kılgısal amaçlar
için yeterince sık olarak aklandığı izlenimini ediniriz. Daha yakın araştırma
çoğunlukla daha tam Ödipus karmaşasını açığa serer ki, olumlu ve
olumsuz bir karmaşa olarak ikilidir ve çocukların kökensel iki-eşeyselliğine
bağımlıdır; daha açık bir deyişle, erkek çocuk yalnızca babaya karşı iki-değerli
bir tutumu ve anneye karşı sevecen bir nesne-seçimi tutumu göstermekle
kalmaz, ama aynı zamanda bir kız gibi davranarak babaya karşı sevecen
bir dişi tutumu ve anneye karşı karşılık düşen bir kıskançlık ve düşmanlık
tutumu gösterir. İlk nesne-seçimleri ve özdeşleşmelerle ilgili olguları
duru olarak görmeyi böylesine güçleştiren ve onları anlaşılır olarak betimlemeyi
ise daha da güçleştiren şey iki-eşeyselliğin böyle bir araya girişidir.
Giderek olabilir ki anne-baba ile ilişkide anlatım bulan iki-değerliliğin
bütünüyle iki-eşeyselliğe bağlanması gerekir ve — yukarıda betimlediğim
gibi — hasımlık tutumu yoluyla özdeşleşmeden gelişmiş olmayabilir.36 |
III. 14. Der Ausgang der Ödipussituation in Vater- oder in Mutteridentifizierung scheint also bei beiden Geschlechtern von der relativen Stärke der beiden Geschlechtsanlagen abzuhängen. Dies ist die eine Art, wie sich die Bisexualität in die Schicksale des Odipuskomplexes einmengt. Die andere ist noch bedeutsamer. Man gewinnt nämlich den Eindruck, daß der einfache Odipuskomplex überhaupt nicht das häufigste ist, sondern einer Vereinfachung oder Schematisierung entspricht, die allerdings oft genug praktisch gerechtfertigt bleibt. Eingehendere Untersuchung deckt zumeist den vollständigeren Ödipuskomplex auf, der ein zweifacher ist, ein positiver und ein negativer, abhängig von der ursprünglichen Bisexualität des Kindes, d. h. der Knabe hat nicht nur eine ambivalente Einstellung zum Vater und eine zärtliche Objektwahl für die Mutter, sondern er benimmt sich auch gleichzeitig wie ein Mädchen, er zeigt die zärtliche feminine Einstellung zum Vater und die ihr entsprechende eifersüchtig-feindselige gegen die Mutter. Dieses Eingreifen der Bisexualität macht es so schwer, die Verhältnisse der primitiven Objektwahlen und Identifizierungen zu durchschauen, und noch schwieriger, sie faßlich zu beschreiben. Es könnte auch sein, daß die im Elternverhältnis konstatierte Ambivalenz durchaus auf die Bisexualität zu beziehen wäre und nicht, wie ich es vorhin dargestellt, durch die Rivalitätseinstellung aus der Identifizierung entwickelt würde. |
III. 14. It would appear, therefore, that in both sexes the relative strength of the masculine and feminine sexual dispositions is what determines whether the outcome of the Oedipus situation shall be an identification with the father or with the mother. This is one of the ways in which bisexuality takes a hand in the subsequent vicissitudes of the Oedipus complex. The other way is even more important. For one gets an impression that the simple Oedipus complex is by no means its commonest form, but rather represents a simplification or schematization which, to be sure, is often enough justified for practical purposes. Closer study usually discloses the more complete Oedipus complex, which is twofold, positive and negative, and is due to the bisexuality originally present in children: that is to say, a boy has not merely an ambivalent attitude towards his father and an affectionate object-choice towards his mother, but at the same time he also behaves like a girl and displays an affectionate feminine attitude to his father and a corresponding jealousy and hostility towards his mother. It is this complicating element introduced by bisexuality that makes it so difficult to obtain a clear view of the facts in connection with the earliest object-choices and identifications, and still more difficult to describe them intelligibly. It may even be that the ambivalence displayed in the relations to the parents should be attributed entirely to bisexuality and that it is not, as I have represented above, developed out of identification in consequence of rivalry.41 41[Freud’s belief in the importance of bisexuality went back a very long way. In the first edition of the Three Essays (1905d), for instance, he wrote.. ‘Without taking bisexuality into account I think it would scarcely be possible to arrive at an understanding of the sexual manifestations that are actually to be observed in men and women.’ (P.F.L., 7, 142.) But still earlier we find a passage in a letter to Fliess (who influenced him greatly on this subject) which seems almost to foreshadow the present paragraph (Freud, 1950a, Letter 113, of 1 August 1899): ‘Bisexuality! I am sure you are right about it. And I am accustoming myself to regarding every sexual act as an event between four individuals.’] |
| III. 15. Sanırım tam Ödipus durumunun
varoluşunu genel olarak kabul etmek ve sinirceliler durumunda ise bütünüyle
özel olarak kabul etmek yerinde olacaktır. Çözümleme deneyimleri o zaman
bir dizi durumda şu ya da bu bileşenin güçlükle seçilebilir izler dışında
yittiğini gösterir, öyle ki sonuç bir ucunda normal, olumlu ve öteki ucunda
evrik, olumsuz Ödipus karmaşasının durduğu, ve bu arada ara üyelerin ise
iki bileşenin eşitsiz paylaşımı ile tam biçimi sergiledikleri bir dizinin
ortaya çıkması olur. Ödipus karmaşasının çözülüşü durumunda kapsadığı dört
eğilim öyle bir yolda kümeleşeceklerdir ki, bunlardan bir baba özdeşleşmesi
ve bir anne özdeşleşmesi ortaya çıkacaktır; baba özdeşleşmesi olumlu karmaşanın
anne-nesnesini saklayacak ve eşzamanlı olarak evrik karmaşanın baba-nesnesinin
yerini alacaktır; anne özdeşleşmesi için de durum eşkonumlu olarak geçerli
olacaktır. Her iki özdeşleşmenin değişik yeğinliklerdeki belirginliği iki
eşeysel yatkınlığın eşitsizliğini yansıtacaktır.
|
III. 15. Ich meine, man tut gut daran,
im allgemeinen und ganz besonders bei Neurotikern die Existenz des vollständigen
Ödipuskomplexes anzunehmen. Die analytische Erfahrung zeigt dann, daß bei
einer Anzahl von Fällen der eine oder der andere Bestandteil desselben bis
auf kaum merkliche Spuren schwindet, so daß sich eine Reihe ergibt, an deren
einem Ende der normale, positive, an deren anderem Ende der umgekehrte,
negative Ödipuskomplex steht, während die Mittelglieder die vollständige
Form mit ungleicher Beteiligung der beiden Komponenten aufzeigen. Beim Untergang
des Ödipuskomplexes werden die vier in ihm enthaltenen Strebungen sich derart
zusammenlegen, daß aus ihnen eine Vater- und eine Mutteridentifizierung
hervorgeht, die Vateridentifizierung wird das Mutterobjekt des positiven
Komplexes festhalten und gleichzeitig das Vaterobjekt des umgekehrten Komplexes
ersetzen; Analoges wird für die Mutteridentifizierung gelten. In der verschieden
starken Ausprägung der beiden Identifizierungen wird sich die Ungleichheit
der beiden geschlechtlichen Anlagen spiegeln.
|
III. 15. In my opinion it is advisable in general, and quite especially where neurotics are concerned, to assume the existence of the complete Oedipus complex. Analytic experience then shows that in a number of cases one or the other constituent disappears, except for barely distinguishable traces; so that the result is a series with the normal positive Oedipus complex at one end and the inverted negative one at the other, while its intermediate members exhibit the complete form with one or other of its two components preponderating. At the dissolution of the Oedipus complex the four trends of which it consists will group themselves in such a way as to produce a father-identification and a mother-identification. The father-identification will preserve the object-relation to the mother which belonged to the positive complex and will at the same time replace the object-relation to the father which belonged to the inverted complex: and the same will be true, mutatis mutandis, of the mother-identification. The relative intensity of the two identifications in any individual will reflect the preponderance in him of one or other of the two sexual dispositions. |
| III. 16. Böylece Ödipus karmaşasının egemenliği altındaki eşeysel evrenin en genel sonucu bendeki bir tortu olarak alınabilir, ki herhangi bir yolda birbirleri ile birleşmiş bu iki özdeşleşmenin yerleşmesinden oluşur. Bu ben-başkalaşımı özel konumunu korur, ve ben-ideali ya da üst-ben olarak benin arta kalan içeriğinin karşısına çıkar. | III. 16. So kann man als
allgemeinstes Ergebnis der vom Ödipuskomplex beherrschten Sexualphase einen
Niederschlag im Ich annehmen, welcher in der Herstellung dieser beiden,
irgendwie miteinander vereinbarten Identifizierungen besteht. Diese Ichveränderung
behält ihre Sonderstellung, sie tritt dem anderen Inhalt des Ichs als Ichideal
oder Über-Ich entgegen.
|
III. 16. The broad general outcome of the sexual phase dominated by the Oedipus complex may, therefore, be taken to be the forming of a precipitate in the ego, consisting of these two identifications in some way united with each other. This modification of the ego retains its special position; it confronts the other contents of the ego as an ego ideal or super-ego.
|
| Üst-Ben (Ben-İdeali) Ödipus Karmaşasının Çözülüş Ürünüdür | ||
| III. 17. Ama üst-ben yalın olarak O’nun en ilk nesne-seçimlerinin bir kalıntısı değildir; tersine, onlara karşı enerjik bir tepke-oluşumuna anlatım verir. Ben ile ilişkisi şu uyarı tarafından bütünüyle belirtilmiş olmaz: ‘Böyle (baban gibi) olman gerek’; ayrıca şu yasağı da kapsar: ‘Böyle (baban gibi) olmayabilirsin,’ eş deyişle, ‘yaptığı herşeyi yapmayabilirsin; pekçok şey onun ayrıcalığıdır.’ Ben-idealin bu çifte görünüşü ben-idealin Ödipus karmaşasının baskılanması için çabalamış olması olgusundan türer; giderek, ortaya çıkışını bile bu devrime borçludur. Açıktır ki Ödipus karmaşasının baskılanması hiç de kolay bir görev değildi. Çocuğun büyükleri, özellikle baba, Ödipus dileklerinin edimselleşmesine karşı engel olarak görüldüğünden, çocuk beni baskının yerine getirilmesi için aynı engeli kendi içinde kurarak kendini güçlendirdi. Bunu yapacak gücü bir bakıma babadan ödünç aldı, ve bu borçlanma olağanüstü ağırlığı olan bir edimdir. Üst-ben babanın karakterini sürdürür, ve Ödipus karmaşası ne denli güçlü olmuşsa, baskılanması (yetkenin, din öğretiminin, eğitimin, okumanın etkisi altında) ne denli hızlı yer almışsa, daha sonra üst-benin duyunç olarak, belki de bilinçsiz suçluluk duygusu olarak ben üzerindeki egemenliği o denli güçlü olacaktır. — Bu egemenlik için, kendini kesin buyrum olarak anlatan bu zorlayıcı karakter için gücün nereye dayandığı konusunda birazdan [§ V. I. (s. 389)] bir yaklaşım sunacağım. | III. 17. Das Über-Ich ist
aber nicht einfach ein Residuum der ersten Objektwahlen des Es, sondern
es hat auch die Bedeutung einer energischen Reaktionsbildung gegen dieselben.
Seine Beziehung zum Ich erschöpft sich nicht in der Mahnung: So (wie der
Vater) sollst du sein, sie umfaßt auch das Verbot: So (wie der Vater)
darfst du nicht sein, das heißt nicht alles tun, was er tut;
manches bleibt ihm vorbehalten. Dies Doppelangesicht des Ichideals leitet
sich aus der Tatsache ab, daß das Ichideal zur Verdrängung des Ödipuskomplexes
bemüht wurde, ja, diesem Umschwung erst seine Entstehung dankt. Die Verdrängung
des Ödipuskomplexes ist offenbar keine leichte Aufgabe gewesen. Da die Eltern,
besonders der Vater, als das Hindernis gegen die Verwirklichung der Ödipuswünsche
erkannt werden, stärkte sich das infantile Ich für diese Verdrängungsleistung,
indem es dies selbe Hindernis in sich aufrichtete. Es lieh sich gewissermaßen
die Kraft dazu vom Vater aus, und diese Anleihe ist ein außerordentlich
folgenschwerer Akt. Das Über-Ich wird den Charakter des Vaters bewahren,
und je stärker der Ödipuskomplex war, je beschleunigter (unter dem Einfluß
von Autorität, Religionslehre, Unterricht, Lektüre) seine Verdrängung erfolgte,
desto strenger wird später das Über-Ich als Gewissen, vielleicht als unbewußtes
Schuldgefühl über das Ich herrschen. — Woher es die Kraft zu dieser Herrschaft
bezieht, den zwangsartigen Charakter, der sich als kategorischer Imperativ
äußert, darüber werde ich später eine Vermutung vorbringen.
|
III. 17. The super-ego is, however, not simply a residue of the earliest object-choices of the id; it also represents an energetic reaction formation against those choices. Its relation to the ego is not exhausted by the precept: ‘You ought to be like this (like your father).’ It also comprises the prohibition: ‘You may not be like this (like your father) — that is, you may not do all that he does; some things are his prerogative.’ This double aspect of the ego ideal derives from the fact that the ego ideal had the task of repressing the Oedipus complex; indeed, it is to that revolutionary event that it owes its existence. Clearly the repression of the Oedipus complex was no easy task. The child’s parents, and especially his father, were perceived as the obstacle to a realization of his Oedipus wishes; so his infantile ego fortified itself for the carrying out of the repression by erecting this same obstacle within itself. It borrowed strength to do this, so to speak, from the father, and this loan was an extraordinarily momentous act. The super-ego retains the character of the father, while the more powerful the Oedipus complex was and the more rapidly it succumbed to repression (under the influence of authority, religious teaching, schooling and reading), the stricter will be the domination of the super-ego over the ego later on — in the form of conscience or perhaps of an unconscious sense of guilt. I shall presently [p. 389] bring forward a suggestion about the source of its power to dominate in this way — the source, that is, of its compulsive character which manifests itself in the form of a categorical imperative. |
|
Üst-Ben Yalnızca O’nun Nesne Seçimlerinin Bir Kalıntısı Değildir: Bu Seçimlerin Olumsuzlanması Olanağı Da İmlenir Bir Suçluluk Duygusu İşlevindeki Duyuncun Ödipus Sürecindeki Kökeni |
||
| III. 18. Eğer üst-benin ortaya çıkışını
betimlediğimiz biçimiyle bir kez daha göz önüne alırsak, çok önemli iki
yaşambilimsel etmenin sonucu olduğunu anlarız: İnsanda çocukluk döneminin
uzun süreli çaresizlik ve bağımlılığı, ve Ödipus karmaşası olgusu, ki bunu
ilibidinal gelişimin gizlilik dönemi tarafından kesintiye uğratılması ile
ve böylece eşeysel yaşamının iki-evreli başlangıcı ile bağladık.37
Ruhçözümsel bir önsava göre,38 görünürde belirli olarak insana
özgü olan bu son yan buzul çağı tarafından zorunlu kılınan ekinsel gelişimin
bir kalıtıdır. Buna göre, üst-benin benden ayrılması bir olumsallık sorunu
değildir; hem bireyin hem de türün gelişiminin en önemli özelliklerini temsil
eder, ve giderek ebeveynlerin etkisine sürekli anlatım vererek kökenini
borçlu olduğu etmenlerin varoluşunu ölümsüzleştirir. 37[Bu tümce İngilizce metinde Freud’un kesin buyruklarına uygun olarak biraz değiştirilmiş biçimi altında şöyle verildi: ‘‘Eğer üst-benin ortaya çıkışını betimlediğimiz biçimiyle bir kez daha göz önüne alırsak, biri yaşambilimsel ve öteki tarihsel olmak üzere çok önemli iki etmenin sonucu olduğunu anlayacağız: İnsanda çocukluk dönemindeki çaresizlik ve bağımlılığın uzun sürmesi, ve Ödipus karmaşası, ki bunun baskılanmasının ilibidinal gelişimin gizlilik dönemi tarafından kesintiye uğratılması ile ve böylece insanın eşeysel yaşamının iki-evreli başlangıcı ile bağıntılı olduğunu gösterdik.’’ Almanca yayımlar bir takım nedenlerle ilk biçimi korudular.] 38[Düşünce Ferenczi (1913a) tarafından ortaya atıldı. Freud bu düşünceyi Engellemeler, Belirtiler ve Endişe (1926d), X’uncu Bölümün sonlarına doğru biraz daha kararlı olarak kabul ediyor görünür.] |
III. 18. Fassen wir die beschriebene Entstehung
des Über-Ichs nochmals ins Auge, so erkennen wir es als das Ergebnis zweier
höchst bedeutsamer biologischer Faktoren, der langen kindlichen Hilflosigkeit
und Abhängigkeit des Menschen und der Tatsache seines Ödipuskomplexes, den
wir ja auf die Unterbrechung der Libidoentwicklung durch die Latenzzeit,
somit auf den zweizeitigen Ansatz seines Sexuallebens zurückgeführt
haben. Letztere, wie es scheint, spezifisch menschliche Eigentümlichkeit
hat eine psychoanalytische Hypothese als Erbteil der durch die Eiszeit erzwungenen
Entwicklung zur Kultur hingestellt. Somit ist die Sonderung des Über-Ichs
vom Ich nichts Zufälliges, sie vertritt die bedeutsamsten Züge der individuellen
und der Artentwicklung, ja, indem sie dem Elterneinfluß einen dauernden
Ausdruck schafft, verewigt sie die Existenz der Momente, denen sie ihren
Ursprung verdankt.
|
III. 18. If we consider once more the origin of the super-ego as we have described it, we shall recognize that it is the outcome of two highly important factors, one of a biological and the other of a historical nature: namely, the lengthy duration in man of his childhood helplessness and dependence, and the fact of his Oedipus complex, the repression of which we have shown to be connected with the interruption of libidinal development by the latency period and so with the diphasic onset of man’s sexual life.43 According to one psychoanalytic hypothesis,44 the last-mentioned phenomenon, which seems to be peculiar to man, is a heritage of the cultural development necessitated by the glacial epoch. We see, then, that the differentiation of the superego from the ego is no matter of chance; it represents the most important characteristics of the development both of the individual and of the species; indeed, by giving permanent expression to the influence of the parents it perpetuates the existence of the factors to which it owes its origin. 43[In
the German editions this sentence reads as follows: If we consider once
more the origin of the super-ego as we have described it, we shall recognize
that it is the outcome of two highly important biological factors: namely.
the lengthy duration in man of his childhood helplessness and dependence.
and the fact of his Oedipus complex, which we have traced back to the
interruption of libidinal development by the latency period and so to
the diphasic origin of man’s sexual life.’ The slightly different version
given in the text above was inserted by Freud’s express orders in the
English translation in 1927. For some reason the emendations were not
included in the later German editions.] |
| III. 19. Ruhçözümleme sık sık insandaki
daha yüksek, ahlaksal, kişisel-üstü yan ile ilgilenmemekle suçlanmıştır.
Suçlama iki kez, hem tarihsel hem de yöntemsel olarak haksızdır. Çünkü ilk
olarak daha başından baskıyı başlatma işlevini bendeki ahlaksal ve estetik
öğelere yükledik; ve ikincisi, ruhçözümsel araştırmanın felsefi bir dizge
gibi tamamlanmış ve bitirilmiş bir kuramsal yapı üretemeyeceği, ama ruhsal
karışıklıkları anlama yolunda hem normal hem de anormal fenomenlerin çözümsel
bir kesimlemesi yoluyla adım adım ilerlemek zorunda olduğu olgusu gözardı
edilir. Ruhsal yaşamda baskılanmışın incelemesi ile uğraşmamız gerektiği
sürece, insandaki yüksek yanın nerelerde olduğu konusundaki heyecanlı kaygıları
paylaşmamızın hiçbir gereği yoktu. Ama şimdi, benin çözümlemesi girişiminde
bulunduğumuza göre, törel bilinçleri sarsılmış olan ve insanda herşeye karşın
yüksek bir özün olması gerektiği yolunda yakınan herkese bir yanıt verebiliriz:
‘Elbette,’ diyebiliriz, ‘ben-ideali ya da üst-ben, büyüklerimizle ilişkilerimizin
temsilcisi bu yüksek özdür. Küçük birer çocukken bu yüksek özleri tanıdık,
onlara hayran olduk, onlardan korktuk; daha sonra onları kendimiz üstlendik.’
|
III. 19. Es ist der Psychoanalyse unzählige Male zum Vorwurf gemacht worden, daß sie sich um das Höhere, Moralische, Überpersönliche im Menschen nicht kümmere. Der Vorwurf war doppelt ungerecht, historisch wie methodisch. Ersteres, da von Anbeginn an den moralischen und ästhetischen Tendenzen im Ich der Antrieb zur Verdrängung zugeteilt wurde, letzteres, da man nicht einsehen wollte, daß die psychoanalytische Forschung nicht wie ein philosophisches System mit einem vollständigen und fertigen Lehrgebäude auftreten konnte, sondern sich den Weg zum Verständnis der seelischen Komplikationen schrittweise durch die analytische Zergliederung normaler wie abnormer Phänomene bahnen mußte. Wir brauchten die zitternde Besorgnis um den Verbleib des Höheren im Menschen nicht zu teilen, solange wir uns mit dem Studium des Verdrängten im Seelenleben zu beschäftigen hatten. Nun, da wir uns an die Analyse des Ichs heranwagen, können wir all denen, welche, in ihrem sittlichen Bewußtsein erschüttert, geklagt haben, es muß doch ein höheres Wesen im Menschen geben, antworten: Gewiß, und dies ist das höhere Wesen, das Ichideal oder Über-Ich, die Repräsentanz unserer Eltembeziehung. Als kleine Kinder haben wir diese höheren Wesen gekannt, bewundert, gefürchtet, später sie in uns selbst aufgenommen. |
III. 19. Psychoanalysis has been reproached time after time with ignoring the higher, moral, supra-personal side of human nature. The reproach is doubly unjust, both historically and methodologically. For, in the first place, we have from the very beginning attributed the function of instigating repression to the moral and aesthetic trends in the ego, and secondly, there has been a general refusal to recognize that psychoanalytic research could not, like a philosophical system, produce a complete and ready-made theoretical structure, but had to find its way step by step along the path towards understanding the intricacies of the mind by making an analytic dissection of both normal and abnormal phenomena. So long as we had to concern ourselves with the study of what is repressed in mental life, there was no need for us to share in any agitated apprehensions as to the whereabouts of the higher side of man. But now that we have embarked upon the analysis of the ego we can give an answer to all those whose moral sense has been shocked and who have complained that there must surely be a higher nature in man: ‘Very true,’ we can say, ‘and here we have that higher nature, in this ego ideal or super-ego, the representative of our relation to our parents. When we were little children we knew these higher natures, we admired them and feared them; and later we took them into ourselves.’ |
| III. 20. Ben-ideali öyleyse Ödipus karmaşasının kalıtçısıdır ve böylece O’nun en güçlü dürtülerinin ve en önemli libidinal değşinimlerinin de anlatımıdır. Bu ben-idealin kuruluşu yoluyla ben Ödipus karmaşasına egemen olmuş ve eşzamanlı olarak kendini O’ya altgüdümlü kılmıştır. Ben özsel olarak dışsal dünyanın, olgusallığın temsilcisi iken, üst-ben içsel dünyanın, O’nun sözcüsü olarak onun karşısına çıkar. Ben ve ideal arasındaki çatışmalar, şimdi bulmaya hazır olduğumuz gibi, en sonunda olgusal ve ruhsal arasındaki, dışsal dünya ve içsel dünya arasındaki karşıtlığı yansıtacaklardır. | III. 20. Das Ichideal ist also der Erbe des Ödipuskomplexes und somit Ausdruck der mächtigsten Regungen und wichtigsten Libidoschicksale des Es. Durch seine Aufrichtung hat sich das Ich des Ödipuskomplexes bemächtigt und gleichzeitig sich selbst dem Es unterworfen. Während das Ich wesentlich Repräsentant der Außenwelt, derRealität ist, tritt ihm das Über-Ich als Anwalt der Innenwelt, des Es, gegenüber. Konflikte zwischen Ich und Ideal werden, darauf sind wir nun vorbereitet, in letzter Linie den Gegensatz von real und psychisch, Außenwelt und Innenwelt, widerspiegeln. |
III. 20. The ego ideal is therefore the heir of the Oedipus complex, and thus it is also the expression of the most powerful impulses and most important libidinal vicissitudes of the id. By setting up this ego ideal, the ego has mastered the Oedipus complex and at the same time placed itself in subjection to the id. Whereas the ego is essentially the representative of the external world, of reality, the super-ego stands in contrast to it as the representative of the internal world, of the id. Conflicts between the ego and the ideal will, as we are now prepared to find, ultimately reflect the contrast between what is real and what is psychical, between the external world and the internal world. |
| Üst-Ben Ödipus Karmaşasının Çözülüşü Dolayısıyla Ben Karşısında O’nun Sözcüsüdür | ||
| III. 21. Yaşambilimin ve insan türünün
değşinimlerinin O’da yol açtığı ve arkada bıraktığı şeyler ideal oluşumu
yoluyla ben tarafından üstlenilir ve onda bireysel olarak yeniden yaşanır.
Ben-ideali, oluşum tarihinin bir sonucu olarak, bireyin soygelişimsel kazanımı
ile, arkaik kalıtı ile sonu gelmez ilişkiler içinde durur. Bireysel ruhsal
yaşamın en derin bölümüne ait olmuş olan şey ideal oluşumu yoluyla bizim
değerlerimize göre insan ruhunun en yüksek parçasına dönüşür. Ama ben-idealini
yerini benin yerinin saptanmasına39 benzer bir yolda bile olsa
bulmaya çalışmak, ya da onu ben ve O ilişkisini imgelemeye çalışırken yararlandığımız
eğretilemelerden birine uydurmaya çalışmak boşuna olacaktır. 39[Buna göre üst-ben II. 18’deki (s. 363) çizgeye katılmamıştır. Gene de Yeni Giriş Dersleri (1933a), 31’inci Dersteki bir çizgede ona bir yer verilir, P.F.L., 2, 111.] |
III. 21. Was die Biologie und die Schicksale
der Menschenart im Es geschaffen und hinterlassen haben, das wird durch
die Idealbildung vom Ich übernommen und an ihm individuell wieder erlebt.
Das Ichideal hat infolge seiner Bildungsgeschichte die ausgiebigste Verknüpfung
mit dem phylogenetischen Erwerb, der archaischen Erb schaft, des einzelnen.
Was im einzelnen Seelenleben dem Tiefsten angehört hat, wird durch die Idealbildung
zum Höchsten der Menschenseele im Sinne unserer Wertungen. Es wäre aber
ein vergebliches Bemühen, das Ichideal auch nur in ähnlicher Weise wie das
Ich zu lokalisieren1 oder es in eines der Gleichnisse einzupassen, durch
welche wir die Beziehung von Ich und Es nachzubilden versuchten.
|
III. 21. Through the forming of the ideal, what biology and the vicissitudes of the human species have created in the id and left behind in it is taken over by the ego and re-experienced in relation to itself as an individual. Owing to the way in which the ego ideal is formed, it has the most abundant links with the phylogenetic acquisition of each individual—his archaic heritage. What has belonged to the lowest part of the mental life of each of us is changed, through the formation of the ideal, into what is highest in the human mind by our scale of values. It would be vain, however, to attempt to localize the ego ideal, even in the sense in which we have localized the ego,45 or to work it into any of the analogies with the help of which we have tried to picture the relation between the ego and the id. 45[The super-ego is accordingly not included in the diagram on p. 363. Nevertheless it is given a place in the later diagram in Lecture 31 of the New Introductory Lectures (1933a) P.F.L.. 2, 111.] |
| III. 22. Ben-idealinin insanın yüksek doğasına yönelik tüm istemler açısından yeterli olduğunu göstermek kolaydır. Baba özlemi için bir almaşık oluşumu olarak, tüm dinlere kaynaklık etmiş olan tohumu kapsar. Kendi ideali ile karşılaştırıldığında benin yetersizliğini bildiren yargı özlem içinde inanan insana dayanak olan dinsel alçakgönüllülük duygusunu verir. Gelişimin daha öte ilerleyişinde, öğretmenler ve yetkeyi temsil eden başkaları baba rolünü sürdürmüşlerdir; buyrukları ve yasakları ideal-bende güçlü kalır ve bundan böyle duyunç olarak ahlaksal sansür uygular. Duyuncun istemleri ve benin yaptıkları arasındaki gerginlik suçluluk duygusu olarak duyumsanır. Toplumsal duygular aynı ben-idealleri zemininde başkaları ile özdeşleşmeler üzerine dayanır. | III. 22. Es ist leicht zu zeigen, daß das Ichideal allen Ansprüchen genügt, die an das höhere Wesen im Menschen gestellt werden. Als Ersatzbildung für die Vatersehnsucht enthält es den Keim, aus dem sich alle Religionen gebildet haben. Das Urteil der eigenen Unzulänglichkeit im Vergleich des Ichs mit seinem Ideal ergibt das demütige religiöse Empfinden, auf das sich der sehnsüchtig Gläubige beruft. Im weiteren Verlauf der Entwicklung haben Lehrer und Autoritäten die Vaterrolle fortgeführt; deren Gebote und Verbote sind im Ideal-Ich mächtig geblieben und üben jetzt als Gewissen die moralische Zensur aus. Die Spannung zwischen den Ansprüchen des Gewissens und den Leistungen des Ichs wird als Schuldgefühl empfunden. Die sozialen Gefühle ruhen auf Identifizierungen mit anderen auf Grund des gleichen Ichideals. |
III. 22. It is easy to show that the ego ideal answers to everything that is expected of the higher nature of man. As a substitute for a longing for the father, it contains the germ from which all religions have evolved. The self-judgement which declares that the ego falls short of its ideal produces the religious sense of humility to which the believer appeals in his longing. As a child grows up, the role of father is carried on by teachers and others in authority; their injunctions and prohibitions remain powerful in the ego ideal and continue, in the form of conscience, to exercise the moral censorship. The tension between the demands of conscience and the actual performances of the ego is experienced as a sense of guilt. Social feelings rest on identifications with other people, on the basis of having the same ego ideal. |
| Suçluluk Duygusu: Benin Yaptıkları Ve Duyuncun İstemleri Arasındaki Gerginlik | ||
| III. 23. Din, ahlak ve toplumsal duygu
— insanda yüksek olanın bu başlıca içeriği40 — kökensel olarak
bir ve aynı şeydi. Totem ve Tabu’da ileri sürdüğüm bir önsava göre,
bunlar soygelişimsel olarak baba-karmaşasından kazanıldılar: Asıl Ödipus
karmaşasının denetlenmesi süreci yoluyla din ve törel kısıtlama, ve o sıralar
daha genç kuşağın üyeleri arasında arta kalan hasımlığın yenilmesi için
zorunluk yoluyla toplumsal duygu. Tüm bu törel kazanımlarda erkek eşey önden
gitmiş, ve çapraz kalıtım onları kadınlara iletmiş görünür. Toplumsal duygular
bireyde bugün bile kardeşlere karşı kıskanç hasımlık dürtüleri üzerine kurulmuş
bir üstyapı olarak doğarlar. Düşmanlık doyurulamayacağı için, önceki hasımlarla
bir özdeşleşme gelişir. Ilımlı eşcinsellik durumları üzerine gözlemler bu
özdeşleşmenin de saldırgan-düşmanca tutumun yerini alan bir sevecen nesne-seçimine
almaşık olduğu kuşkusunu destekler.41 40Bilim ve sanatı burada
bir yana bırakıyoruz. |
III. 23. Religion, Moral und soziales
Empfinden — diese Hauptinhalte des Höheren im Menschen16 — sind
ursprünglich eins gewesen. Nach der Hypothese von ‘‘Totem und Tabu’’ wurden
sie phylogenetisch am Vaterkomplex erworben, Religion und sittliche Beschränkung
durch die Bewältigung des eigentlichen Ödipuskomplexes, die sozialen Gefühle
durch die Nötigung zur Überwindung der erübrigenden Rivalität unter den
Mitgliedern der jungen Generation. In all diesen sittlichen Erwerbungen
scheint das Geschlecht der Männer vorangegangen zu sein, gekreuzte Vererbung
hat den Besitz auch den Frauen zugeführt. Die sozialen Gefühle entstehen
noch heute beim einzelnen als Überbau über die eifersüchtigen Rivalitätsregungen
gegen die Geschwister. Da die Feindseligkeit nicht zu befriedigen ist, stellt
sich eine Identifizierung mit dem anfänglichen Rivalen her. Beobachtungen
an milden Homosexuellen stützen die Vermutung, daß auch diese Identifizierung
Ersatz einer zärtlichen Objektwahl ist, welche die aggressiv-feindselige
Einstellung abgelöst hat.17
|
III. 23. Religion, morality, and a social sense-the chief elements in the higher side of man46 — were originally one and the same thing. According to the hypothesis which I put forward in Totem and Taboo [l9l2-l3], they were acquired phylogenetically out of the father-complex: religion and moral restraint through the process of mastering the Oedipus complex itself, and social feeling through the necessity for overcoming the rivalry that then. remained between the members of the younger generation. The male sex seems to have taken the lead in all these moral acquisitions; and they seem to have then been transmitted to women by cross-inheritance. Even to-day the social feelings arise in the individual as a superstructure built upon impulses of jealous rivalry against his brothers and sisters. Since the hostility cannot be satisfied, an identification with the former rival develops. The study of mild cases of homosexuality confirms the suspicion that in this instance, too, the identification is a substitute for an affectionate object-choice which has taken the place of the aggressive, hostile attitude.47 46I
am at the moment putting science and art on one side. |
| III. 24. Ama soygelişimden söz edilmesi yeni öyle sorunların doğmasına götürür ki, bunların yanıtlarından ürküp geri çekilme isteği doğar. Ama bunun bir yararı yoktur ve girişim göze alınmalıdır, üstelik bütün çabamızın yetersizliğini açığa vuracağı korkusuna karşın. Soru şudur: O erken günlerde baba-karmaşasından din ve törelliği kazanan kimdi, ilkel insanın beni mi yoksa O’su mu? Eğer beni idiyse, niçin yalnızca bendeki bir kalıttan söz etmeyiz? Eğer O idiyse, bu O’nun karakterine nasıl uyar? Yoksa ben, üst-ben ve O ayrımlaşmasını geriye böyle erken zamanlara götürmeyi göze almamalı mıyız? Ya da dürüstçe bendeki süreçlere ilişkin bütün anlayışımızın soygelişimi anlamada hiçbir yardımının olmadığını ve ona uygulanabilir olmadığını itiraf etmemiz gerekmez mi? | III. 24. Mit der Erwähnung der Phylogenese tauchen aber neue Probleme auf, vor deren Beantwortung man zaghaft zurückweichen möchte. Aber es hilft wohl nichts, man muß den Versuch wagen, auch wenn man fürchtet, daß er die Unzulänglichkeit unserer ganzen Bemühung bloßstellen wird. Die Frage lautet: Wer hat seinerzeit Religion und Sittlichkeit am Vaterkomplex erworben, das Ich des Primitiven oder sein Es? Wenn es das Ich war, warum sprechen wir nicht einfach von einer Vererbung im Ich? Wenn das Es, wie stimmt das zum Charakter des Es? Oder darf man die Differenzierung in Ich, Über-Ich und Es nicht in so frühe Zeiten tragen? Oder soll man nicht ehrlich eingestehen, daß die ganze Auffassung der Ichvorgänge nichts fürs Verständnis der Phylogenese leistet und auf sie nicht anwendbar ist? |
III. 24. With the mention of phylogenesis, however, fresh problems arise, from which one is tempted to draw cautiously back. But there is no help for it, the attempt must be made — in spite of a fear that it will lay bare the inadequacy of our whole effort. The question is: which was it, the ego of primitive man or his id, that acquired religion and morality in those early days out of the father-complex? If it was his ego, why do we not speak simply of these things being inherited by the ego? If it was the id, how does that agree with the character of the id? Or are we wrong in carrying the differentiation between ego, super-ego, and id back into such early times? Or should we not honestly confess that our whole conception of the processes in the ego is of no help in understanding phylogenesis and cannot be applied to it? |
| III. 25. İlk olarak yanıtlaması en kolay olanı yanıtlayalım. Ben ve O ayrımlaşması yalnızca ilkel insana değil ama çok daha yalın dirimli varlıklara da yüklenmelidir, çünkü dışsal dünyanın etkisinin zorunlu anlatımıdır. Üst-benin tam olarak totemizme götüren yaşantılardan kaynaklandığını kabul ediyoruz. O yaşantıların ve kazanımların benin mi yoksa O’nun mu payına düştükleri sorusu hemen geçersizleşir. İlk irdeleme bize O’nun ona dış dünyayı temsil eden ben yoluyla olmanın dışında hiçbir dış değşinime uğrayamayacağını ya da böyle birşey yaşayamayacağını gösterir. Gene de bende doğrudan bir kalıttan söz edilemez. Burada olgusal bir birey ile tür kavramı arasındaki uçurum açığa çıkar. Dahası, ben ve O arasındaki ayrımın çok katı olarak alınmaması, ve benin O’nun özel olarak ayrımlaşmış bir parçası olduğunun unutulmaması gerekir. Benin yaşantıları ilkin kalıtım için yitmiş görünürler; ama, ardışık kuşaklar boyunca birçok bireyde yeterince sık ve yeterince güçlü olarak yinelendikerinde, kendilerini deyim yerindeyse O’nun yaşantılarına dönüştürürler ki, bunların izlenimleri kalıtım yoluyla saptanır. Böylece kalıtlanabilme yeteneğindeki O kendi içinde sayısız ben-varoluşunun artıklarını saklar; ve ben üst-benini O’dan yarattığı zaman, belki de yalnızca eski ben şekillerini yeniden orta çıkarmakta, onları yeniden dirilişe getirmektedir. | III. 25. Beantworten wir zuerst, was sich am leichtesten beantworten läßt. Die Differenzierung von Ich und Es mussen wir nicht nur den primitiven Menschen, sondern noch viel einfacheren Lebewesen zuerkennen, da sie der notwendige Ausdruck des Einflusses der Außenwelt ist. Das Über-Ich ließen wir gerade aus jenen Erlebnissen, die zum Totemismus führten, entstehen. Die Frage, ob das Ich oder das Es jene Erfahrungen und Erwerbungen gemacht haben, fällt bald in sich zusammen. Die nächste Erwägung sagt uns, daß das Es kein äußeres Schicksal erleben oder erfahren kann außer durch das Ich, welches die Außenwelt bei ihm vertritt. Von einer direkten Vererbung im Ich kann man aber doch nicht reden. Hier tut sich die Kluft auf zwischen dem realen Individuum und dem Begriff der Art. Auch darf man den Unterschied von Ich und Es nicht zu starr nehmen, nicht vergessen, daß das Ich ein besonders differenzierter Anteil des Es ist. Die Erlebnisse des Ichs scheinen zunächst für die Erbschaft verlorenzugehen, wenn sie sich aber häufig und stark genug bei vielen generationsweise aufeinanderfolgenden Individuen wiederholen, setzen sie sich sozusagen in Erlehnisse des Es um, deren Eindrücke durch Vererbung festgehalten werden. Somit beherbergt das erbliche Es in sich die Reste ungezählt vieler Ich-Existenzen, und wenn das Ich sein Über-Ich aus dem Es schöpft, bringt es vielleicht nur ältere Ichgestaltungen wieder zum Vorschein, schafft ihnen eine Auferstehung. |
III. 25. Let us answer first what is easiest to answer. The differentiation between ego and id must be attributed not only to primitive man but even to much simpler organisms, for it is the inevitable expression of the influence of the external world. The super-ego, according to our hypothesis, actually originated from the experiences that led to totemism. The question whether it was the ego or the id that experienced and acquired these things soon comes to nothing. Reflection at once shows us that no external vicissitudes can be experienced or undergone by the id, except by way of the ego, which is the representative of the external world to the id. Nevertheless it is not possible to speak of direct inheritance in the ego. It is here that the gulf between an actual individual and the concept of a species becomes evident. Moreover, one must not take the difference between ego and id in too hard-and-fast a sense, nor forget that the ego is a specially differentiated part of the id [p. 363]. The experiences of the ego seem at first to be lost for inheritance; but, when they have been repeated often enough and with sufficient strength in many individuals in successive generations, they transform themselves, so to say, into experiences of the id, the impressions of which are preserved by heredity. Thus in the id, which is capable of being inherited, are harboured residues of the existences of countless egos; and, when the ego forms its super-ego out of the id, it may perhaps only be reviving shapes of former egos and be bringing them to resurrection. |
|
III. 26. Üst-benin ortaya çıkış tarihi benin O’nun nesne-yatırımları ile erken çatışmalarının onların ardılları ile, üst-ben ile çatışmalarda nasıl sürdürülebileceğini açıklar. Eğer ben Ödipus karmaşasını denetlemede kötü sonuç almışsa, bu karmaşanın O’dan kaynaklanan erke-yatırımı ben-idealinin tepki oluşturmasında yeniden etkili olacaktır. Bu idealin bu bç.siz içgüdüsel dürtülerle yaygın iletişimi idealin kendisinin nasıl büyük ölçüde bilinçsiz ve ben tarafından erişilemez kaldığı bilmecesini çözer. Bir zamanlar en derin katmanlarda gürültü patırtı koparmış ve hızlı yüceltme ve özdeşleşme yoluyla bir sona erdirilememiş olan savaşım tıpkı Kaulbache’nin tablosundaki Hunların çarpışmaları gibi şimdi daha yüksek bir bölgede sürdürülür.42
|
III. 26. Die Entstehungsgeschichte des Über-Ichs
macht es verständlich, daß frühe Konflikte des Ichs mit den Objektbesetzungen
des Es sich in Konflikte mit deren Erben, dem Über-Ich, fortsetzen können.
Wenn dem Ich die Bewältigung des Ödipuskomplexes schlecht gelungen ist,
wird dessen dem Es entstammende Energiebesetzung in der Reaktionsbildung
des Ichideals wieder zur Wirkung kommen. Die ausgiebige Kommunikation
dieses Ideals mit diesen ubw Triebregungen wird das Rätsel lösen, daß
das Ideal selbst zum großen Teil unbewußt, dem Ich unzugänglich bleiben
kann. Der Kampf, der in tieferen Schichten getobt hatte, durch rasche
Sublimierung und Identifizierung nicht zum Abschluß gekommen war, setzt
sich nun wie auf dem Kaulbachschen Gemälde der Hunnenschlacht in einer
höheren Region fort.
|
III. 26.
The way in which the super-ego came into being
explains how it is that the early conflicts of the ego with the object-cathexes
of the id can be continued in conflicts with their heir, the super-ego.
If the ego has not succeeded in properly mastering the Oedipus complex,
the energic cathexis of the latter, springing from the id, will come into
operation once more in the reaction-formation of the ego ideal. The abundant
communication between the ideal and these Ucs. instinctual impulses
solves the puzzle of how it is that the ideal itself can to a great extent
remain unconscious and inaccessible to the ego. The struggle which once
raged in the deepest strata of the mind, and was not brought to an end
by rapid sublimation and identification, is now continued in a higher
region, like the Battle of the Huns in Kaulbach’s painting.48 |
|
Bölüm
3 SONU |
(C) Aziz Yardımlı 1999 |
|
|
|
|