İdea Yayınevi / Temalar
site haritası
‘‘Kapitalizm Gazinoya Yozlaştı.’’
MUHAMMED YUNUS (2006 NOBEL BARIŞ ÖDÜLÜ)
 
Ama — Muhammed Yunus’un moral kaygılarına en büyük saygı ile — Kapitalizmin yozlaşmayacağını, çünkü Kapitalizmin a priori yozlaşmışlık olduğunu, insanı maskara ettiğini söylemek daha doğru olacaktır. Kapitalizm ekonomi değil, bir toplum biçimi ise hiç değil, ama bir ideolojidir, ve Kapitali, yani paranın sınırsız büyüme mantığını ilke olarak alır ki, bunun moral ya da daha iyisi a-moral anlatımı Hırs dediğimiz şeydir. Hırs usdışıdır, insanın insan-altına yenik düşme, ilkelliğinde diretme yollarından biridir. Ve toplumlara Hırsın egemen olduğunu söylemek dünyada ahlaksızlığın egemen olduğunu söylemektir. Bunu söylemek hiç kuşkusuz olanaklıdır (aslında önemli bir düzeye dek doğrudur da). Ama o zaman ahlaksız, duyunçsuz bir insanlığın Hak, Türe, Özgürlük, Gönenç gibi değerlere yetenekli olduğunu söylemek anlamsızlaşır. — Gerçekte bir bütün olarak insanlık Türeden, Haktan, Mutluluktan payını ancak moral gelişmişliği ile, ancak Duyunç büyümesi ile, Özgürlük bilincinin kazanılması ile orantılı olarak alır. Yurttaş Toplumu kavramı Hırs üzerinde Duyuncun egemenliğini içerir — çünkü Yurttaş Toplumu onda Duyuncun gelişebileceği biricik toplum biçimidir. Duyunç Adam Smith’in “görülmez elinden” sonsuz ölçüde daha güçlüdür, çünkü Hırsın gücü yalnızca ve yalnızca Hırs olduğunu bilmemesinden gelir.
‘‘Wall Street’s bigwigs should realize that real Americans are bailing them out.’’
  “Note to the tone-deaf Wall Street titans: This is not about you losing your vacation home or you having to give up your private jet and fly commercial. This is about real life and real people. And it’s real people who are saving your skin right now. You should be so grateful.”
SCHILLER

BEETHOVEN
Avrupa Birliği özgürleşmenin kazanılan ereğidir, çünkü özgürlük insanlığı kültürel ayrımların ötesine ve üzerine, tek bir Yasaya, tek bir Anayasaya, tek bir Türeye, evrensel Türeye ve evrensel Hakka yükselten değişimin biricik olanağıdır. Onda çok-kültürlülük değişmeyen geleneğin, karakteri tutuculuk olan despotizmin, karakteri şiddet olan ideolojinin artıkları olarak postmodern komedyenlerin umutsuz savunusuna terkedilmiştir. Avrupa Birliği modern insanlığın gerçek egemenliğine, özgür İstencinin egemenliğine yürüyüşünde Dünya-Tininin ilk adımıdır.
Yurttaş ve Kapitalist bir midir? Yurttaş Toplumu ‘Kapitalist Toplum’ mudur? Yoksa Kapitalizm Yurttaş Toplumunun yokluğu mudur? ... Hırsın yola getirilemez olması ancak ve ancak insanın moral bir varlık olmaması ile olanaklıdır. O zaman hiç kuşkusuz Yurttaş Kapitalist, ve Yurttaş Toplumu Kapitalist Toplumdur.
WHAT
MATTERS?

DAVID ELLIOT COHEN
(EDITOR)
 
İdea Yayınevi / 2014